Khi một website có thêm phiên bản tiếng Anh, tiếng Pháp hay tiếng Đức, nhiều người vẫn giữ nguyên một bảng theo dõi thứ hạng như cũ rồi thêm vài từ khóa dịch sang ngôn ngữ mới vào đó. Cách làm này gần như chắc chắn cho ra kết quả sai: cùng một từ khóa, bản dịch sang tiếng khác không còn là cùng một từ khóa nữa, vì người dùng ở mỗi thị trường gõ khác nhau, ý định khác nhau và đối thủ cũng khác nhau. Theo dõi hạng cho website đa ngôn ngữ vì vậy không phải là dịch danh sách từ khóa, mà là xây một hệ thống theo dõi riêng cho từng ngôn ngữ.
Dịch từ khóa là sai lầm đầu tiên khi mở rộng sang ngôn ngữ mới
Từ khóa không dịch được theo nghĩa đen. Một cụm từ tiếng Việt dịch sang tiếng Anh có thể trở thành cách diễn đạt mà không người bản xứ nào dùng để tìm kiếm, trong khi cụm từ người bản xứ thật sự dùng lại hoàn toàn khác. Ví dụ, người Việt tìm "dịch vụ sửa máy lạnh tại nhà", nhưng người Mỹ tìm "AC repair near me" chứ không tìm bản dịch sát nghĩa của câu tiếng Việt. Nếu bạn dịch danh sách từ khóa rồi theo dõi, bạn sẽ theo dõi những từ khóa gần như không ai tìm, trong khi bỏ qua những từ khóa thật sự mang khách hàng. Cách đúng là làm nghiên cứu từ khóa riêng cho từng ngôn ngữ, bằng công cụ cho phép chọn quốc gia và ngôn ngữ đích, và đọc trực tiếp trang kết quả ở thị trường đó để xem người ta diễn đạt nhu cầu ra sao.
Mỗi ngôn ngữ một dự án theo dõi riêng
Nguyên tắc tổ chức đơn giản nhất là mỗi ngôn ngữ một dự án theo dõi riêng, với danh sách từ khóa, quốc gia và thiết bị của riêng nó. Dự án tiếng Việt theo dõi trên google.com.vn, dự án tiếng Anh theo dõi trên thị trường mà bạn phục vụ, chẳng hạn google.com cho thị trường Mỹ. Tách riêng như vậy giúp bạn đọc hạng của từng ngôn ngữ mà không bị lẫn: một từ khóa tiếng Anh tụt hạng không kéo theo đánh giá sai về hiệu quả của bản tiếng Việt, và ngược lại. Khi website có thêm ngôn ngữ mới, bạn chỉ cần tạo thêm một dự án mới thay vì xáo trộn lại toàn bộ danh sách cũ. Nếu bạn muốn xem hướng dẫn tổ chức dự án theo cấu trúc website, hãy đọc các bài trong chuyên mục blog của Keyword.help của Keyword.help.
Hreflang quyết định Google cho ai thấy phiên bản nào
Thẻ hreflang cho Google biết một trang có các phiên bản ngôn ngữ và khu vực nào, để Google hiển thị đúng phiên bản cho đúng người tìm. Nếu hreflang sai hoặc thiếu, Google có thể cho người tìm tiếng Pháp thấy bản tiếng Anh, hoặc tệ hơn là coi các phiên bản ngôn ngữ là nội dung trùng lặp. Điều này làm sai lệch cả dữ liệu hạng: bạn thấy một trang có hạng tốt nhưng lượng truy cập từ thị trường mục tiêu lại không tăng, vì thứ hạng đó thuộc về phiên bản sai ngôn ngữ. Trước khi đọc sâu dữ liệu hạng của website đa ngôn ngữ, hãy kiểm tra hreflang: mỗi trang phải tự tham chiếu chính nó, liệt kê đủ các phiên bản còn lại, dùng đúng mã ngôn ngữ và khu vực, và mọi đường dẫn trong hreflang đều phải là trang thật đang hoạt động. Search Console có báo cáo riêng về hreflang để bạn kiểm tra lỗi.
Đọc Search Console theo từng thư mục ngôn ngữ
Search Console cho phép lọc dữ liệu theo trang, vì vậy với website đa ngôn ngữ tổ chức theo thư mục như /en/ hay /fr/, bạn có thể lọc báo cáo hiệu suất theo từng thư mục để xem riêng từng ngôn ngữ: lượt hiển thị, lượt nhấp, tỷ lệ nhấp và vị trí trung bình của riêng bản tiếng Anh hay riêng bản tiếng Pháp. Bạn cũng có thể so sánh hai thư mục ngôn ngữ trong cùng một báo cáo để thấy phiên bản nào đang mạnh hơn cho cùng một chủ đề. Ngoài ra, tab quốc gia trong báo cáo hiệu suất cho biết các phiên bản ngôn ngữ có đang xếp hạng đúng ở quốc gia mục tiêu hay không: bản tiếng Đức mà phần lớn lượt hiển thị đến từ Việt Nam thì có vấn đề về hreflang hoặc về nội dung. Việc đọc riêng từng ngôn ngữ như vậy là cách duy nhất để biết nỗ lực bản địa hóa có đang hiệu quả hay không.
Những sai lầm thường gặp khi theo dõi hạng đa ngôn ngữ
Sai lầm phổ biến nhất là dịch danh sách từ khóa thay vì nghiên cứu lại từ đầu cho từng thị trường. Sai lầm thứ hai là theo dõi chung một bảng cho mọi ngôn ngữ rồi đọc con số trung bình, vì con số đó không thuộc về thị trường nào cả. Sai lầm thứ ba là bỏ qua hreflang: theo dõi hạng chăm chỉ nhưng Google đang hiển thị nhầm phiên bản ngôn ngữ cho người tìm. Sai lầm thứ tư là so sánh hạng giữa các ngôn ngữ để quyết định cắt ngân sách cho ngôn ngữ chậm hơn, trong khi tốc độ tiến triển khác nhau là chuyện bình thường. Nếu bạn đang chuẩn bị mở rộng website sang ngôn ngữ mới, bạn có thể xem trang bảng giá để chọn gói theo dõi đủ số từ khóa cho từng dự án ngôn ngữ.
Kết luận
Theo dõi thứ hạng cho website đa ngôn ngữ là theo dõi nhiều thị trường cùng lúc: nghiên cứu từ khóa riêng cho từng ngôn ngữ thay vì dịch, mỗi ngôn ngữ một dự án theo dõi riêng, hreflang đúng để Google hiển thị đúng phiên bản, mỗi trang một ngôn ngữ duy nhất, và đọc Search Console theo từng thư mục ngôn ngữ. Thêm vào đó là kiên nhẫn với tốc độ tiến triển khác nhau giữa các thị trường. Làm đúng những điều này, dữ liệu hạng của bạn sẽ cho biết chính xác phiên bản nào đang thắng ở thị trường nào, thay vì một con số chung chung không giúp quyết định được gì.
